Tăng acid uric máu có phải là bệnh Gout không?

Cấu trúc acid uric 

Cấu trúc acid uric 

Cơ chế chuyển hóa nhân purin trong cơ thể

Cơ chế chuyển hóa nhân purin trong cơ thể

1.1. Khái niệm acid uric máu

Acid uric máu là chất chuyển hóa tự nhiên của cơ thể, có nguồn gốc cả nội sinh và ngoại sinh.

– Nguồn gốc nội sinh: Khi các tế bào trong cơ thể kết thúc chu trình sống sẽ chết đi, nhân của các tế bào này sẽ được chuyển hóa thành acid uric và được đào thải ra khỏi cơ thể.

– Nguồn gốc ngoại sinh: Quá trình chuyển hóa các thức ăn chứa đạm (thịt, cá, trứng,…) cũng tạo ra acid uric trong cơ thể.

Bình thường, lượng acid uric dư thừa chủ yếu được bài tiết ở thận qua nước tiểu (80%), phần còn lại sẽ bài xuất qua đường tiêu hóa và mồ hôi.

Nồng độ acid uric máu ở người bình thường:

– Nam: 210 – 420 micromol/ lít.

– Nữ: 150-350 micromol/ lít.

1.2. Bệnh tăng acid uric máu

Vì một nguyên nhân nào đó, nồng độ acid uric máu tăng cao vượt mức bình thường sẽ gây ra bệnh tăng acid uric máu. Lúc này, nồng độ acid uric trong máu quá cao dẫn đến tạo thành các tinh thể urat. Chúng di chuyển tới các khớp và mô mềm, là nguyên nhân chính của bệnh Gout.

2. Acid uric máu tăng cao bất thường do những nguyên nhân nào gây nên?

Nguyên nhân gây tăng acid uric

Nguyên nhân gây tăng acid uric

Bệnh tăng acid uric máu bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân khác nhau, có thể phân thành các nhóm chính:

Do rối loạn chuyển hóa nhân purin, tạo ra nhiều acid uric

– Thừa cân, béo phì.

– Ăn quá nhiều thức ăn chứa purin: các loại thịt, hải sản, nội tạng,…

– Tăng chuyển hóa tế bào: U lympho, ung thư.

– Tăng hủy hoại tổ chức.

– Nhịn ăn, chế độ ăn kiêng không hợp lý, tập thể dục quá sức.

– Thiếu máu do sốt rét, thiếu enzym G6PD

Do giảm đào thải acid uric

– Bệnh di truyền: thiếu hụt enzym HPRT1.

– Suy thận và các hội chứng giảm chức năng thận.

– Sử dụng thuốc gây giảm tải acid uric qua thận: thuốc lợi tiểu, aspirin, corticoid,…

Nguyên nhân khác

– Nghiện rượu, bia.

– Suy chức năng tuyến giáp.

– Tiểu đường.

– Nhiễm độc chì, thuốc trừ sâu.

– Chấn thương.

– Tăng huyết áp.

Triệu chứng điển hình tăng acid uric máu

Triệu chứng điển hình tăng acid uric máu

Tăng acid uric máu có thể xuất hiện triệu chứng hoặc không. Đối với các trường hợp có triệu chứng rõ ràng, bệnh thường biểu hiện bằng các cơn Gout cấp, lâu dần biến chứng thành thể Gout mạn tính (tăng acid uric mạn).

Những biểu hiện đặc trưng của bệnh:

– Cơn Gout cấp: có giá trị trong chẩn đoán xác định bệnh, thường xuất hiện sau bữa ăn nhiều đạm, bắt đầu vào khoảng nửa đêm, cơn đau dữ dội tập trung ở 1 khớp ( thường ở vị trí ngón chân cái).

– Xuất hiện các hạt tophi (có màu trắng bên trong) tại 1 số điểm: vành tai, mỏm khủy, cạnh các khớp. Các hạt này có thể vỡ ra, giải phóng chất nhão màu trắng.

– Sưng, đau khớp, đặc biệt tại các chi.

– Sỏi thận.

– Chức năng thận suy giảm.

4. Đối tượng nào có nguy cơ dễ bị tăng acid uric máu?

Tăng acid uric máu thường gặp ở những người trưởng thành, nhất là từ độ tuổi trung niên trở lên.

Những đối tượng sau dễ bị tăng acid uric máu:

– Uống nhiều bia, rượu.

– Chế độ ăn chứa nhiều đạm từ thịt, hải sản, nội tạng.

– Béo phì.

– Ít vận động và tập thể dục.

– Mắc các bệnh ác tính: ung thư, u lympho,…

– Điều trị dài ngày bằng Corticoid, thuốc lợi tiểu quai, Aspirin,…

– Suy giáp.

– Suy thận.

Chế độ ăn quá nhiều đạm dẫn đến tăng acid uric máu

Chế độ ăn quá nhiều đạm dẫn đến tăng acid uric máu

Có thể duy trì nồng độ acid uric máu trong giới hạn cho phép bằng cách:

– Chế độ ăn lành mạnh: chứa nhiều rau xanh, hạn chế mỡ động vật và không ăn quá nhiều các loại thực phẩm chứa nhiều đạm.

– Tăng cường tập luyện thể dục: khoảng 30 phút mỗi ngày, 3-4 ngày/ tuần.

– Không uống hoặc hạn chế tối đa sử dụng rượu, bia.

– Tuân thủ uống thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ.

Rau xanh tốt cho người bị tăng acid uric máu

Rau xanh tốt cho người bị tăng acid uric máu

– Xét nghiệm máu: nếu nồng độ acid uric cao trên 420 umol/L (đối với nam) hoặc trên 360 umol/L (đối với nữ) thì chẩn đoán tăng acid uric máu.

– X-quang khớp bị đau.

– Chọc dịch ổ khớp tìm tinh thể urat chẩn đoán bệnh Gout.

– Xét nghiệm chức năng thận, phân tích nước tiểu.

Xét nghiệm acid uric trong máu

Xét nghiệm acid uric trong máu

Một số loại thuốc điều trị tăng acid uric máu

Một số loại thuốc điều trị tăng acid uric máu

– Nếu không có các bệnh lý khác kèm theo và người bệnh bị tăng acid uric máu không biểu hiện triệu chứng: có thể không cần điều trị bằng thuốc. Phương pháp tốt nhất là thay đổi chế độ ăn và thói quen sinh hoạt: ăn ít đạm động vật, uống nhiều nước, tăng cường tập thể dục, làm việc kết hợp nghỉ ngơi khoa học.

– Nếu người bệnh bị tăng acid uric máu kèm theo các cơn Gout cấp: điều trị bằng thuốc hạ acid uric theo chỉ định của bác sĩ. Tuyệt đối không tự ý điều trị bằng thuốc tại nhà.

Hiện nay, tăng acid uric máu ngày càng trở nên phổ biến và trẻ hóa về độ tuổi. Vì vậy, chúng ta cần phải hiểu rõ về nó cũng như thực hiện những phương pháp phòng tránh hiệu quả, chăm sóc sức khỏe cho chính bản thân mình.

 



Tăng acid uric máu xảy ra khi nồng độ acid uric trong máu vượt quá ngưỡng cho phép. Đây cũng là nguyên nhân chính dẫn đến Gout. Cách điều trị như nào? Cần kiêng